Dobra strona warsztatu

Utrzymać kontakt

08 / 11 / 2016

Nie jest sztuką zbudować silnik o dużej mocy i imponującym momencie obrotowym. Sztuką jest stworzyć auto, które będzie potrafiło tą moc wykorzystać. Które zapewni napędzanym kołom stały kontakt z nawierzchnią. Które pozwoli hamować jeszcze później i pokonywać zakręty jeszcze szybciej. Dlatego zawieszenie to jedna z najważniejszych części rajdówki.

Zawieszenia samochodów osobowych projektowane są tak, by zapewnić pasażerom jak największy komfort i bezpieczeństwo przy codziennej jeździe. Duży wpływ na konstrukcję zawieszenia mają też względy ekonomiczne – stąd często w mniejszych, tańszych autach stosowane są prostsze rozwiązania – drążki skrętne, czy belki wleczone. Jednak kierowcy rajdowi mają zupełnie inne priorytety i oczekiwania.

_MG_1361_d

Regulaminowe ograniczenia

Poza samochodami najwyższych rajdowych klas, jak WRC czy R5, w których można zmienić konstrukcję zawieszenia, w pozostałych rajdówkach kształt i ilość wahaczy oraz punkty mocowania zawieszenia do nadwozia muszą pozostać takie jak w samochodzie seryjnym. Na tym jednak podobieństwa się kończą.
W samochodzie seryjnym wahacze montowane są do nadwozia poprzez silent-blocki – to częściowo gumowe mocowania, które wytłumiają drgania całego układu, zapewniając większy komfort. W rajdowej eksploatacji oznacza to jednak niepożądane ugięcia i ruchy wahacza w we wszystkich płaszczyznach. Dlatego zamiast silent-blocków stosowane są sztywne, metalowe elementy.

Zobacz film!

Pełna regulacja

Kluczowym elementem zawieszenia w samochodzie rajdowym są amortyzatory. W odróżnieniu od samochodów seryjnych, można w nich regulować ich parametry: twardość i szybkość reakcji. Na rynku jest wiele firm oferujących wyczynowe amortyzatory. Zwykle są to produkty gazowo-olejowe, w których zbiorniczek oleju jest wyprowadzony na zewnątrz. To zapewnia bardziej stabilne warunki pracy amortyzatora i umożliwia łatwiejszą regulację.
Drugim elementem regulującym charakterystykę zawieszenia są sprężyny. Są zazwyczaj dużo twardsze niż te stosowane w normalnych samochodach. Często stosowane są też sprężyny progresywne, których twardość zmienia się w zależności od stopnia ugięcia. Długość sprężyny reguluje także skok zawieszenia.

_MG_1473_d

Mnogość kombinacji

Twardość amortyzatora ustawia się wstępnie przed rajdem, zmieniając kształt ukrytego wewnątrz tłoczka. Później można jeszcze dokonać dodatkowych regulacji prędkości, regulacji szybkości i długości ugięcia oraz prędkości odbicia. Do tego należy dobrać odpowiednie sprężyny i stabilizatory oraz ustawić geometrię zawieszenia – nachylenie koła, zbieżność, kąt wyprzedzenia sworznia zwrotnicy.
Wszystkich ustawień są dziesiątki, a zmiana każdego parametru ma wpływ na prowadzenie całego auta. Dlatego ustawianie setupu zawieszenia to żmudny proces wymagający dużego doświadczenia zarówno od mechaników jak i od kierowcy.

_MG_1362_d

Podstawy ustawień

Zwykle przyjmuje się, że na szutrowych nawierzchniach samochód powinien być ustawiony wysoko, z dużym skokiem zawieszenia i dość miękkimi nastawami. Na asfaltowych nawierzchniach ustawienia powinny być odwrotne: niskie i twarde. W praktyce jednak wiele zależy od jakości nawierzchni i od preferencji i stylu jazdy kierowcy. Na polskich oesach, gdzie asfalty są zwykle bardzo wyboiste i dziurawe, nastawy zawieszenia są często stosunkowo miękkie.

Tekst i zdjęcia: Kuba Kozal

Wideo: Marcin Przybyła

Share on FacebookTweet about this on Twitter
* Wymagane pola

Administratorem Pana/i danych osobowych jest BP Europa SE Oddział w Polsce z siedzibą w Krakowie, ul. Jasnogórska 1, 31-358 Kraków. Dane mogą być udostępniane innym podmiotom współpracującym. Podanie danych osobowych jest dobrowolne. Osobie, której dane dotyczą, przysługuje prawo wglądu do danych osobowych oraz ich poprawiania.

Bądź na bieżącoZapisz się do newslettera

Strona Warsztat Castrol wykorzystuje pliki cookies w celu poprawy efektywności jej działania. Możecie Państwo dokonać zmiany ustawień dotyczących cookies w dowolnym momencie, w przeciwnym razie uznajemy, że wyrażają Państwo zgodę by kontynuować przeglądanie treści. Więcej informacji na temat działania plików cookies znajdziecie Państwo w Polityce prywatności pod linkiem na dole strony. x